Chào bạn!      
Trang nhất > Văn Nghệ Công An > Lý luận
Tiểu thuyết “Sông Đông êm đềm” lại bị cày xới
2:20, 15/11/2004

Tác phẩm Sông Đông êm đềm của M.A.Sôlôkhốp từng bị “cày xới” nhiều lần về chuyện bản quyền tác giả. Trong cuốn “Xung quanh Sông Đông êm đềm - từ sáng tạo huyền thoại đến tìm tòi chân lý”, hai nhà nghiên cứu Anđrây và Xvetlana Macarốp đã đưa thêm những dẫn chứng về việc Sôlôkhốp không phải là tác giả duy nhất của cuốn tiểu thuyết nổi tiếng này.

Đầu năm 1992, chúng tôi đã công bố công trình đầu tiên của mình về bản quyền tác giả của tiểu thuyết Sông Đông êm đềm. Cũng vào dịp đó, sau khi phát biểu trên chương trình truyền hình Lêningrat Chân lý quý hơn, chúng tôi nhận được bức thư của GS-TS Alêcxanđrơ Inxki, từng làm việc tại Tạp chí Báo - tiểu thuyết từ năm 1927 đến 1930. Alêcxanđrơ Inxki kể:

“Tôi là một trong những nhân chứng cuối cùng của các sự kiện xảy ra trong thời gian xuất hiện tác phẩm Sông Đông êm đềm năm 1928. Tôi ít hơn Sôlôkhốp 4 tuổi, thường nhận ông để nhận các bản thảo và chuyển cho phòng đánh máy, đồng thời tham gia vào toàn bộ công việc bếp núc để Sôlôkhốp thành tác giả của Sông Đông êm đềm.

Không chỉ riêng tôi mà tất cả mọi người trong toà soạn đều biết rằng, M.A.Sôlôkhốp không bao giờ viết 4 phần đầu của tiểu thuyết Sông Đông êm đềm cả. Sự thật là: cuối năm 1927, Sôlôkhốp mang tới toà soạn một tập bản thảo dày gần 500 trang đánh máy...

Một năm sau khi cuốn tiểu thuyết được xuất bản, đã nổi lên những lời đồn đại về việc đạo văn. Tổng biên tập Báo - Tiểu thuyết Anna Grutxkaia đã tập hợp mọi người trong toà soạn lại và nói rằng “cấp trên” đã ra một nghị quyết về việc tác giả của Sông Đông êm đềm phải là nhà văn vô sản trẻ A.M. Sôlôkhốp.

Hồi ấy, Sôlôkhốp còn rất trẻ. Đó là một chàng trai cưỡi ngựa, khiêm tốn, vui nhộn. Nhưng trong câu chuyện anh không bao giờ đả động gì tới Sông Đông êm đềm. Ở toà soạn ai cũng biết rằng, bản thảo này bằng cách nào đó rơi vào tay anh ta. Dạo ấy, ở chỗ tôi thường tụ tập nhiều nhà văn vô sản trẻ. Họ vô cùng ghen tị với Sôlôkhốp. tại sao Sôlôkhốp lại được lựa chọn mà không phải là một người nào đó trong số họ?”

Để tìm kiếm bí mật của tiểu thuyết Sông Đông êm đềm, trước hết chúng tôi tiếp cận việc nghiên cứu toàn bộ văn bản của tác phẩm.

Tác giả và đồng tác giả

Liệu Sông Đông êm đềm do một người viết hay do nhiều người tham gia vào việc sáng tác nó trong những giai đoạn khác nhau? Chúng tôi tìm thấy chìa khoá giải thích khi phân tích nhiều sai sót vụng về thường gặp trong cuốn tiểu thuyết. Những sai sót này được bắt gặp ngay trên trang nhất khi tác giả giới thiệu thời gian xảy ra hành động: “Trong chiến dịch Thổ Nhĩ Kỳ sau cùng, chàng trai Côdắc Melekhốp Prôcôphi trở về làng…”. Nhưng chiến dịch cuối cùng, cuộc chiến Ban Căng (1877-1978) - không phù hợp với tuổi của nhân vật (trên thưc tế, Prôcôphi trở về từ cuộc chiến tranh Crưm 1853-1856)

Nhận ra sai sót này, trong lần tái bản năm 1941, Sôlôkhốp đã sửa thành chiến dịch “áp chót”, nhưng trong phần chú giải ở các lần tái bản sau, ông lại tiếp tục nhắc lại cuộc chiến tranh Ban căng 1877. Hoá ra, “tác giả” quả là không hình dung được hành động của các nhân vật trong cuốn tiểu thuyết của mình xảy ra vào lúc nào. Những ví dụ như vậy trong tiểu thuyết rất nhiều.

Bản thân sự việc nhà văn vay mượn tư liệu lịch sử trong các tác phẩm nghệ thuật là một thực tiễn văn học quen thuộc và hoàn toàn hợp lý. Nhưng trường hợp của Sôlôkhốp rất đăch biệt. Những câu văn vay mượn trong Sông Đông êm đềm chỉ xuất hiện từ giữa phần 4 và phục vụ cho việc chuyển tiếp giữa các chi tiết, các đoạn của cốt truyện, che đậy sự gián đoạn của mạch truyện. Điều này đã phá vỡ niên biểu của cốt truyện, thiếu cân nhắc, không chú ý đến niên lịch (cũ hay mới), mặc dù thời gian của văn học được dùngchủ yếu theo lịch cũ. Vì vậy, trong một số trường hợp ở Sôlôkhốp cùng một sự kiện nhưng lại xảy ra vào những thời gian khác nhau.


  Trần Kim Thanh (Theo Nôvaia Gazeta)
1 | 2  >>Trang sau

Các bài mới:
     Cháy đến giọt cuối cùng (17/04)
     Những sai sót cần được chỉnh sửa (16/04)
     Trông cây lại nhớ đến rừng (01/04)
     Dịch thơ: nói dễ, làm khó! (21/01)
     Thủ thỉ mà thuyết phục (26/09)
     Sức đề kháng văn hoá đang suy giảm? (16/09)
     Ngọc cũng còn có vết (16/09)
Các bài đã đăng:
     "Thép đã tôi thế đấy" vẫn nóng hổi sau 80 năm (15/11)
     Nguyên tác truyện Kiều - chiếc bình quý đã vỡ? (27/09)

Các tin khác 

Ý kiến của bạn
Tên của bạn:  
Email:
Tiêu đề:  
Tắt bộ gõ Tự động Telex VNI VIQR
 

LIÊN HỆ CAND
Hà Nội:
04.39427285
TP HCM:
08.38241917
TIÊU ĐIỂM
Chữ tín quý hơn vàng
Hoa gạo (thơ Nguyễn Khắc Hào)
Đi tìm "sự tử tế" và "con người tử tế"
Một giọng thơ nữ không cần trang điểm
Hiền tài là nguyên khí quốc gia
Dẫu có thiền, vẫn phải lựa chọn
Thơ vui tặng bạn đạp xích lô
Nốt ruồi (thơ Phùng Khắc Bắc)
Ba "ông Tam Đa" của văn học (hay là chuyện "đọc, đi và suy ngẫm"
Triết lý hạnh phúc trong "Mùa đom đóm mở hội"
"Họ Vương - thơ tuyển" - dấu ấn để lại
Có một danh hiệu nghe mà... ngại
Oan cho Tiến sĩ giấy ngày xưa
Vẫn là "giật gấu vá vai"
Khi "hiệu trưởng mua dâm" vào tiểu thuyết
Một tác giả luôn trăn trở về ranh giới giữa cái thiện - cái ác
Hội chứng trường điểm và nỗi lo giáo dục
"Tình" đi đâu vắng?
Có tự nhiên, mới thuyết phục
Chuyển thể "Truyện Kiều": Lợi bất cập hại?
Phụ trách biên tập: Trần Thị An Bình - Nguyễn Trang Dũng - Trần Anh Tú
© 2004. Báo Công An Nhân Dân, Chuyên đề An Ninh Thế giới và Văn nghệ Công An. All rights reserved.
® Liên hệ với Tòa soạn khi phát hành lại thông tin từ Website này. Ghi rõ nguồn "CAND.com.vn"